Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 2025 Yılı Raporunu yayımladı.
Yayımlanan rapora göre, 2025 yılında Türkiye'den toplam 18 bin 464 başvuru gerçekleştirildi. Bu rakam, 2024 yılında yapılan 21 bin 600 başvurunun ardından önemli bir azalmayı göstermesine rağmen, Avrupa Konseyi ülkeleri arasında en fazla şikayet edilen ülke yine Türkiye oldu.
Türkiye'den yapılan başvuruların yüzde 80'inden fazlasının, 15 Temmuz 2016'da yaşanan darbe girişimi sonrası alınan tedbirlerle ilişkili gözaltı, tutuklama ve yargılamalardan kaynaklandığı ifade edildi.
GEÇEN YIL 74 DAVADA KARAR VERİLDİ
Mahkeme, 2025 yılı itibarıyla Türkiye hakkında bireysel veya grupsal başvurulara dair toplam 74 davada karar aldı. Bu davalardan 66'sında Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) çerçevesinde en az bir maddenin ihlal edildiğine karar verilirken, 6'sında ihlal tespit edilmedi, 2'si ise diğer yöntemlerle sonuçlandı.
Türkiye hakkında 24 dava ile en fazla ihlal kararı, AİHS'nin adil yargılanma hakkına dair maddesi üzerinden verildi. Bu maddeyi 21 dava ile, AİHS'nin özgürlük ve güvenlik hakkı ile ilgili maddesi izledi.
RUSYA İKİNCİ SIRADA YER ALIYOR
Türkiye'yi takiben, Rusya (7 bin 177), Ukrayna (4 bin 4), Polonya (3 bin 517), İtalya (2 bin 787), Yunanistan (2 bin 562), Romanya (2 bin 489) ve Azerbaycan (2 bin 180) yer alıyor. Raporda, AİHM'de toplam başvuru sayısının geçen yıl yüzde 11 azalarak 53 bin 450'ye düştüğü vurgulanıyor.
2026 YILINDA REKOR BAŞVURU BEKLENİYOR
AİHM kaynakları, yılın başından itibaren Türkiye'ye karşı yaklaşık 650 yeni başvuru yapıldığını bildirdi. Bu başvuruların çoğunluğunun, 15 Temmuz darbe girişimi sonrasında meslekten ihraç edilen kişiler tarafından yapıldığı belirtiliyor.
AİHM, önümüzdeki dönemde benzer şikayetleri içeren kitlesel bir başvuru dalgasının oluşabileceğini öngörerek, bu başvuruların “idari olarak etkin bir biçimde yönetilmesi” amacıyla 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren bazı özel önlemler alacağını duyurdu.
Bu önlemler arasında, başvuruların bir kapak sayfası ile sunulması, başvurucuların Mahkeme'nin resmi internet sitesinden başvuru formunu indirmesi ve elektronik ortamda doldurması, ayrıca her bir başvuru için kapak sayfasının ve başvuru formunun ayrı ayrı doldurulması, çıktılarının alınarak iletilmesi gibi maddeler yer alıyor.
SPOR KULÜPLERİNDEN BAŞVURULARDA ARTIŞ GÖZLEMLENİYOR
AİHM, Türkiye’deki spor kulüplerinden gelen başvuru sayısındaki artışa da dikkat çekiyor. Şu anda AİHM gündeminde, özellikle Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) Tahkim Kurulu’nun bağımsızlığını konu alan yaklaşık 60 başvuru bulunuyor. Bu ayın başında, AİHM'in aldığı bir kararda Tahkim Kurulu'nun bağımsızlığının yeterli olmadığına hükmedildiği ifade ediliyor.
