İstihdamda karanlık tablo: Geniş tanımlı işsiz sayısı 13 milyona dayandı!

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Mart 2026 dönemine ait işgücü verilerini kamuoyuyla paylaştı. Resmi rakamlara göre işsizlik oranlarında bir gerileme yaşandığı iddia edilse de, “atıl işgücü” olarak adlandırılan geniş tanımlı işsizlik verileri, çalışma hayatındaki derin krizi ve geçim savaşını tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi. İş bulmaktan ümidini kesenler, eksik istihdam edilenler ve potansiyel işgücü rakamları dahil edildiğinde, işsizlik oranı yeniden yüzde 30 bandının üzerine çıkarak rekor tazeledi.

TÜİK’TEN İYİMSER TABLO

TÜİK’in aylık işgücü istatistiklerine göre, 15 ve daha yukarı yaştaki kişilerde işsiz sayısı Mart ayında bir önceki aya göre 96 bin kişi azalarak 2 milyon 873 bin kişiye düştü. Bu verilere göre dar tanımlı resmi işsizlik oranı 0,3 puanlık bir azalışla yüzde 8,1 seviyesine indi. İstihdam edilenlerin sayısı ise bir önceki aya göre 226 bin kişi artarak 32 milyon 425 bin kişi, istihdam oranı ise yüzde 48,5 olarak kayıtlara geçti.

GENİŞ TANIMLI İŞSİZ ORDUSU

BirGün Gazetesi’nden Havva Gümüşkaya’nın haberine göre, TÜİK’in kendi verileri içinde yer alan atıl işgücü oranları bu iyimser tabloyu yalanlıyor. Zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel işgücü ve işsizlerden oluşan geniş tanımlı işsizlik oranı, Mart ayında yüzde 31,5’e fırladı. Bu rakam, en son Haziran 2025’te görülen tarihi zirvenin yeniden yakalandığı anlamına geliyor. Dar tanımlı işsizlik ile geniş tanımlı işsizlik arasındaki makasın bu denli açılması, yapısal bir krizin işareti olarak değerlendiriliyor.

13 MİLYONA ULAŞTI

DİSK-AR tarafından yapılan hesaplamalara göre, geniş tanımlı işsiz sayısı, son bir yılda 1 milyon 185 bin kişi artarak toplamda 12 milyon 850 bin kişiye ulaştı. Bu devasa artışın temel sebebi; iş aramaktan umudunu kesen ancak çalışmaya hazır olan ümitsizler ve haftalık 40 saatten az çalışıp daha fazla çalışmak isteyenlerin sayısındaki patlama.

MEVCUT GELİRLER YETMİYOR

Verilere göre, haftalık 40 saatten az çalışan ve ekonomik nedenlerle tam zamanlı bir iş arayışında olan “zamana bağlı eksik istihdam edilenler”in sayısı, son bir yılda 3,5 milyondan 4,5 milyona çıktı. Bu 1 milyon 77 bin kişilik artış, çalışanların mevcut gelirleriyle geçinemediğini ve ek iş ya da daha uzun mesailere muhtaç kaldığını kanıtlıyor. Öte yandan çalışmaya hazır olduğu halde iş aramayan “potansiyel işgücü” sayısı da 5,4 milyonu aşmış durumda.